KPSS Osmanlı Kuruluş Dönemi Hap Bilgiler 2026

Tarih · Konu 1/15 · sıralı çalışma

Kısa özet: Osmanlı Kuruluş Dönemi, 1299'da Osman Bey'in Söğüt-Domaniç'te kurduğu uç beyliğinin 1453 İstanbul'un fethine kadar imparatorluğa dönüştüğü süreçtir. Dönemin sınavda en kritik olayları Bursa'nın başkent yapılması, Çimpe Kalesi ile Rumeli'ye geçiş, I. Murad döneminde Yeniçeri Ocağı'nın kurulması ve 1402 Ankara Savaşı sonrası yaşanan Fetret Devri'dir (1402-1413).

20 altın kural
KPSS'de ort. ~1-2 soru
En kritik: 1299, Çimpe Kalesi, Fetret Devri

KPSS bu konuda padişah sırasını, her padişahın 'ilk'lerini (ilk kadı, ilk para, ilk düzenli ordu, ilk başkent) ve olayların kronolojisini test eder. Sorular çoğunlukla 'aşağıdakilerden hangisi bu dönemde gerçekleşmemiştir' kalıbıyla gelir ve 1299-1453 dönem sınırını karıştıranları eler. Her padişahı kendi icraatıyla eşleştirerek sırayla çalışın.

Kuruluş Tarihi ve Yeri

Osmanlı Devleti 1299'da Osman Bey tarafından Söğüt ve Domaniç yöresinde, Anadolu Selçuklu Devleti'nin dağılma sürecinde bir uç beyliği olarak kuruldu.

Osman Bey Dönemi

Osman Bey döneminde Bizans'a karşı sınır boyu fetihleri sürdürüldü; Karacahisar'ın alınmasıyla beylik ilk kez bir kadı ve hutbe düzenine kavuştu, bağımsızlık simgesi olarak kabul edilir.

Orhan Bey ve Bursa

Orhan Bey döneminde Bursa fethedilerek başkent yapıldı; İznik ve İzmit alındı, ilk medrese İznik'te açıldı, ilk Osmanlı parası (akçe) bastırıldı ve düzenli ordu teşkilatı (Yaya-Müsellem) kuruldu.

Rumeli'ye Geçiş

Orhan Bey zamanında Süleyman Paşa komutasında Çimpe Kalesi ele geçirilerek Osmanlıların Rumeli'ye (Avrupa yakasına) ilk kez ayak bastığı yer oldu, bu Balkanlardaki ilerlemenin başlangıcıdır.

I. Murad ve Yeniçeri Ocağı

I. Murad döneminde Edirne fethedilerek başkent yapıldı; Yeniçeri Ocağı ve Kapıkulu Askerleri kuruldu, Pençik ve Devşirme sistemi uygulanmaya başlandı, ilk kez vezir-i azamlık makamı oluşturuldu.

I. Kosova Savaşı

I. Murad döneminde Sırp, Bosna ve Bulgar kuvvetlerine karşı kazanılan I. Kosova Savaşı ile Osmanlı'nın Balkanlardaki hakimiyeti pekişti; I. Murad bu savaş meydanında şehit oldu.

14 Hap Bilgi Daha

Osmanlı Kuruluş Dönemi konusunun tüm hap bilgilerine erişmek için ücretsiz kayıt ol.

Ücretsiz Kayıt Ol

Yıldırım Bayezid

Yıldırım Bayezid, İstanbul'u ilk kez kuşatan Osmanlı padişahı oldu; Niğbolu Savaşı'nda Haçlı ordusunu yenerek Papa'dan 'Sultan-ı İklim-i Rum' unvanını aldı.

Niğbolu Savaşı

Yıldırım Bayezid, Haçlı Seferi niteliğindeki Niğbolu Savaşı'nda Macar Kralı Sigismund önderliğindeki Haçlı ordusunu ağır bir yenilgiye uğrattı, Balkanlardaki Osmanlı varlığı güçlendi.

Anadolu Türk Birliği Girişimi

Yıldırım Bayezid, Anadolu'daki beylikleri topraklarına katarak Türk siyasi birliğini sağlamaya çalıştı; bu politika Anadolu beylikleri ile Osmanlı arasında gerginliğe yol açtı.

#10

Ankara Savaşı (1402)

1402'de Timur ile Yıldırım Bayezid arasında yapılan Ankara Savaşı Osmanlı'nın yenilgisiyle sonuçlandı, Yıldırım Bayezid esir alındı ve devlet dağılma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı.

#11

Fetret Devri

Ankara Savaşı sonrası 1402-1413 arasında Yıldırım Bayezid'in oğulları arasında taht kavgalarının yaşandığı döneme Fetret Devri denir; devlet bu süreçte iç karışıklıkla uğraştı.

#12

I. Mehmed - Devletin Yeniden Toparlanması

Fetret Devri'ni kardeşlerini saf dışı bırakarak sona erdiren Çelebi Mehmed (I. Mehmed), devleti yeniden toparladığı için 'İkinci Kurucu' olarak da anılır.

#13

II. Murad Dönemi

II. Murad döneminde Anadolu'daki siyasi birlik büyük ölçüde yeniden sağlandı, Balkanlarda Haçlı seferlerine karşı önemli zaferler kazanıldı ve Varna ile II. Kosova savaşları bu dönemde yaşandı.

#14

Varna Savaşı

II. Murad döneminde Haçlı ittifakına karşı kazanılan Varna Savaşı, Osmanlı'nın Balkanlardaki üstünlüğünü yeniden kanıtladı ve Haçlı seferlerinin gücünü kırdı.

#15

Devşirme Sistemi

Kuruluş döneminde geliştirilen Devşirme sistemi ile Hristiyan tebaadan alınan çocuklar İslam ve Türk kültürüyle yetiştirilerek Kapıkulu ordusuna ve devlet kademelerine kazandırıldı.

#16

Tımar Sistemi'nin Temelleri

Kuruluş döneminde toprakların hizmet karşılığı dağıtıldığı Tımar sistemi şekillenmeye başladı; bu sistem hem askeri gücün hem de tarımsal üretimin sürekliliğini sağladı.

#17

Sırpsındığı Savaşı (1364)

I. Murad döneminde kazanılan Sırpsındığı Savaşı, Osmanlı'nın Haçlı ittifakına karşı kazandığı ilk savaştır; Edirne'nin fethinden sonra Balkanlardaki ilerleyişi hızlandırmıştır.

#18

İskân Politikası

Rumeli'de fethedilen bölgelere Anadolu'dan Türk nüfusun yerleştirilmesine dayanan iskân politikası, Balkanlarda kalıcı Türkleşmeyi sağlamış ve fetihlerin sürekliliğini desteklemiştir.

#19

Edirne-Segedin Antlaşması (1444)

II. Murad döneminde Macarlarla imzalanan Edirne-Segedin Antlaşması, Osmanlı'nın Balkan devletleriyle imzaladığı ilk önemli antlaşmalardandır; antlaşmanın Haçlılar tarafından bozulması Varna Savaşı'na yol açmıştır.

#20

II. Kosova Savaşı (1448)

II. Murad'ın Haçlılara karşı kazandığı II. Kosova Savaşı ile Türklerin Balkanlardan atılamayacağı kesinleşmiş, Avrupa savunmaya çekilmiştir; İstanbul'un fethi öncesindeki son büyük Haçlı direnişi kırılmıştır.

Örnek Soru

Soru: Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi'nde gerçekleşen gelişmelerden biri değildir?

A) Bursa'nın fethedilerek başkent yapılması
B) Yeniçeri Ocağı'nın kurulması
C) İstanbul'un fethedilmesi
D) Rumeli'ye ilk geçişin yapılması
E) Ankara Savaşı'nın yaşanması

Doğru Cevap: C) İstanbul'un fethi 1453'te Fatih Sultan Mehmed tarafından gerçekleştirilmiştir ve bu, Kuruluş Dönemi'nin bitişini, Yükselme Dönemi'nin başlangıcını simgeler. Diğer seçeneklerdeki Bursa'nın fethi, Yeniçeri Ocağı'nın kuruluşu, Rumeli'ye geçiş ve Ankara Savaşı hepsi Kuruluş Dönemi (1299-1453) içinde yaşanmış olaylardır.

İlgili Konular

Sıkça Sorulan Sorular

Osmanlı Devleti 1299 yılında Osman Bey tarafından Söğüt ve Domaniç yöresinde, Anadolu Selçuklu Devleti'nin Moğol baskısıyla zayıflayıp dağılma sürecine girdiği bir dönemde, bir uç beyliği olarak kuruldu. Bu tarih KPSS'de Kuruluş Dönemi'nin başlangıcı olarak sıkça sorulur ve genellikle 1453 İstanbul'un fethiyle birlikte dönemin sınırlarını belirlemek için kullanılır.

Fetret Devri, 1402 Ankara Savaşı'nda Timur'un Yıldırım Bayezid'i yenilgiye uğratıp esir almasının ardından, Bayezid'in oğulları arasında yaklaşık on bir yıl süren taht kavgalarının yaşandığı döneme verilen isimdir. Bu süreçte Osmanlı Devleti dağılma tehlikesiyle karşı karşıya kalmış, Anadolu'daki siyasi birlik geçici olarak bozulmuştur. Dönem, Çelebi Mehmed'in kardeşlerini saf dışı bırakıp tahtı ele geçirmesiyle sona ermiştir.

Orhan Bey döneminde Süleyman Paşa komutasındaki Osmanlı kuvvetleri Çimpe Kalesi'ni ele geçirerek Osmanlıların Avrupa yakasına, yani Rumeli'ye ilk kez geçtiği nokta oldu. Bu gelişme, Osmanlı'nın Balkanlardaki yayılmasının başlangıcı sayılır ve devletin bir beylikten bölgesel bir güce dönüşmesinde kritik bir adım olarak KPSS'de sıkça vurgulanır.

Kuruluş Dönemi, Osman Bey, Orhan Bey, I. Murad, Yıldırım Bayezid, Fetret Devri sonrası I. Mehmed (Çelebi Mehmed) ve II. Murad'ı kapsar; dönem 1453'te Fatih Sultan Mehmed'in İstanbul'u fethetmesiyle sona erer ve Yükselme Dönemi başlar. KPSS'de bu padişahların sırasını ve her birinin öne çıkan icraatını (ilk fetih, ilk kurum vb.) karıştırmadan bilmek önemlidir.