KPSS Sözcük Türleri Hap Bilgiler 2026

Türkçe · Konu 7/12 · sıralı çalışma

Kısa özet: Sözcük türleri, sözcüklerin cümledeki görevine göre isim, sıfat, zarf, zamir, fiil, edat, bağlaç ve ünlem olarak sınıflandırılmasıdır. KPSS'de en kritik nokta, aynı sözcüğün ismi nitelediğinde sıfat, fiili nitelediğinde zarf olmasıdır. Edat isimle birlikte kullanılır, bağlaç ise cümleleri veya sözcükleri bağlar.

24 altın kural
KPSS'de ort. ~1-2 soru
En kritik: sıfat-zarf ayrımı, edat-bağlaç ayrımı, fiilimsiler

İsim (Ad)

Varlık, kavram, duygu ve durumlara verilen adlardır. Hâl ekleri (-i, -e, -de, -den), iyelik ekleri (-im, -in, -i) ve çoğul eki (-lar, -ler) alabilir.

Örnek: kitap, sevgi, İstanbul, güzellik, çocuk

Sıfat

İsimleri niteleyen veya belirten sözcüklerdir. Sıfatlar isimden önce gelir. "Nasıl? Ne tür? Hangi? Kaç? Kaçıncı?" sorularına cevap verir.

Örnek: güzel çiçek, bu kitap, üç elma, birinci sırada

Niteleme Sıfatı

İsmin rengini, biçimini, durumunu, özelliğini bildiren sıfatlardır. İsme sorulan "Nasıl?" sorusuna cevap verir; niteleme sıfatı ismin kalıcı özelliğini gösterir.

Örnek: kırmızı gül, uzun yol, tatlı elma, soğuk hava

Belirtme Sıfatları

İsmin yerini, sayısını, sırasını, belirsizliğini gösteren sıfatlardır. İşaret, sayı, soru ve belgisiz sıfatlar bu gruba girer; belirtme sıfatları ismi nitelemez, belirtir.

Örnek: bu ev (işaret), beş kitap (sayı), hangi yol (soru), bazı insanlar (belirsizlik)

Zarf (Belirteç)

Fiilleri, fiilimsileri, sıfatları veya başka zarfları anlam yönünden tamamlayan sözcüklerdir. Yer-yön, zaman, durum, miktar (azlık-çokluk), soru zarfları vardır.

Örnek: hızlı koştu (durum), yarın gelecek (zaman), çok güzel (miktar)

Sıfat-Zarf Ayrımı

Aynı sözcük ismi niteliyorsa sıfat, fiili niteliyorsa zarftır. "Güzel" sözcüğü: "güzel kız" (sıfat), "güzel konuşuyor" (zarf).

Altın kural: Sözcüğün neyi nitelediği belirler!

18 Hap Bilgi Daha

Sözcük türleri konusunun tüm hap bilgilerine erişmek için ücretsiz kayıt ol.

Ücretsiz Kayıt Ol

Zamir (Adıl)

İsimlerin yerine kullanılan sözcüklerdir. Kişi zamirleri (ben, sen, o), işaret zamirleri (bu, şu, o), belgisiz zamirler (biri, kimi), soru zamirleri (kim, ne) vardır.

Kişi Zamirleri

Kişilerin yerine kullanılır: ben, sen, o, biz, siz, onlar. Hâl ekleri alabilir: beni, bana, bende, benden.

Dönüşlü Zamir

"Kendi" sözcüğü dönüşlü zamirdir. Özneyi pekiştirir veya nesne olarak öznenin yerine geçer.

Örnek: "Kendisi geldi." / "Kendini yorma."

#10

Fiil (Eylem)

İş, oluş, durum bildiren sözcüklerdir. Kip ekleri ve kişi ekleri alırlar. Mastar hâli -mak/-mek ile biter.

Örnek: gelmek, gitmek, yazmak, okumak, sevmek

#11

Fiilimsiler (Eylemsi)

Fiilden türetilen ancak cümle içinde isim, sıfat veya zarf görevi üstlenen sözcüklerdir. İsim-fiil (-ma, -ış, -mak), sıfat-fiil (-an, -en, -dık, -ecek), zarf-fiil (-arak, -ınca, -ıp).

#12

Edat (İlgeç)

Tek başına anlam taşımayan, isimlerle birlikte kullanılarak anlam kazanan sözcüklerdir: için, ile, gibi, kadar, göre, rağmen, dolayı, doğru.

Örnek: senin için, benimle, kuş gibi, bana göre

#13

Bağlaç

Sözcükleri, sözcük gruplarını veya cümleleri birbirine bağlayan sözcüklerdir: ve, veya, ya da, ama, fakat, ancak, lakin, oysa, hâlbuki, çünkü, hem...hem, ne...ne.

#14

Edat-Bağlaç Ayrımı

Edat isimle birlikte kullanılır, bağlaç cümle veya sözcükleri bağlar. "İle" sözcüğü "ve" anlamına geliyorsa bağlaç (annemle babam geldi), araç-birliktelik bildiriyorsa edattır (kalemle yazdım).

#15

Ünlem

Korku, şaşkınlık, sevinç, öfke gibi ani duyguları ve seslenmeleri ifade eden sözcüklerdir: ah, of, eyvah, hey, aman, yuh, bravo.

Örnek: "Eyvah, geç kaldım!" / "Bravo, başardın!"

#16

İsim-Fiil (Mastar)

Fiil köküne -ma/-me, -ış/-iş, -mak/-mek ekleri getirilerek türetilir ("ma-y-ış-mak" diye kodlanır). İsim görevi görür: okuma, bakış, gelmek.

#17

Sıfat-Fiil (Ortaç)

Fiil köküne -an/-en, -ası/-esi, -mış/-miş, -dık/-dik, -acak/-ecek, -maz/-mez, -ar/-er ekleri getirilerek türetilir. Sıfat görevi görür: gelen misafir, okunacak kitap.

#18

Zarf-Fiil (Ulaç)

Fiil köküne -arak/-erek, -ıp/-ip, -ınca/-ince, -dıkça/-dikçe, -madan/-meden, -ken ekleri getirilerek türetilir. Zarf görevi görür: koşarak geldi.

#19

Sözcük Türü Değişimi

Türkçede sözcükler cümlede üstlendikleri göreve göre tür değiştirebilir. "Güzel" hem sıfat hem zarf olabilir. Tür belirlemede cümle bağlamı esastır.

#20

Ad Soylu - Fiil Soylu Ayrımı

Ad soylu: isim, sıfat, zamir, zarf, edat, bağlaç, ünlem. Fiil soylu: fiil. Fiilimsilerin soyunu belirlerken dikkatli olun - fiilden türemiş ama ad soylu görev yapar.

#21

Pekiştirme ve Küçültme Sıfatları

Pekiştirme sıfatı, sıfatın ilk hecesine m, p, r, s ünsüzlerinden biri eklenerek yapılır: masmavi, upuzun, tertemiz. Küçültme sıfatı -cik, -ce, -(i)msi, -(i)mtırak ekleriyle yapılır ve anlamı daraltır.

Örnek: kısacık yol, büyükçe ev, ekşimsi tat, sarımtırak renk

#22

Adlaşmış Sıfat

Sıfat tamlamasında nitelenen isim düşerse sıfat, ismin yerine geçerek adlaşmış sıfat olur; isim gibi çekim eki alabilir. ÖSYM bunu zamirle karıştırtmaya çalışır.

Örnek: "Yaşlı adam kalktı." → "Yaşlı, yerinden kalktı." / "Gençleri dinledik."

#23

Yer-Yön Zarfları Tuzağı

Aşağı, yukarı, içeri, dışarı, ileri, geri sözcükleri ancak ek almadan fiili nitelerse zarftır. Hâl eki alırsa isim, bir ismi nitelerse sıfat olur.

Örnek: "İçeri girdi." (zarf) / "İçeriye girdi." (isim) / "İleri görüş" (sıfat)

#24

"Ki"nin Üç Türü

Bağlaç olan ki ayrı yazılır (Duydum ki unutmuşsun). Bitişik yazılan -ki ise ya ilgi zamiridir (benimki, seninki) ya da sıfat türetir (masadaki kitap, akşamki maç).

Altın kural: Cümleden atılabiliyorsa bağlaç, bir ismin yerini tutuyorsa zamirdir.

Örnek Soru

Soru: Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "doğru" sözcüğü zarf görevinde kullanılmıştır?

A) Doğru söz insanı her kapıdan geçirir.
B) Bu soruların hepsi doğru.
C) Akşama doğru yola çıktık.
D) Her koşulda doğruyu söylemelisin.
E) Beni doğru anladığından emin değilim.

Doğru Cevap: E) E seçeneğinde "doğru" sözcüğü "anlamak" fiilimsisini durum yönünden nitelediği için zarftır. A'da ismi niteleyen sıfat, B ve D'de ad görevinde (yüklem ve adlaşmış kullanım), C'de ise "-a doğru" yapısıyla edattır.

İlgili Konular

Türkçe Çıkmış Sorular

Sıkça Sorulan Sorular

Sıfat bir ismi niteler veya belirtir, isimden önce gelir. Zarf ise fiili, fiilimsiyi, sıfatı veya başka bir zarfı niteler. Aynı sözcük cümlede ismi niteliyorsa sıfat, fiili niteliyorsa zarftır.

KPSS Türkçe bölümünde sözcük türlerinden ortalama 1-2 soru çıkmaktadır. Özellikle sıfat-zarf ayrımı, zamir çeşitleri, edat-bağlaç ayrımı ve fiilimsiler sık sorulan başlıklardır.

Edatlar tek başına anlam taşımaz, isimlerle birlikte kullanılır (için, ile, gibi, kadar). Bağlaçlar ise cümleleri veya sözcükleri bağlar (ve, veya, ama, fakat, çünkü). Cümleden atıldığında anlam daralması değil anlam bozulması oluyorsa sözcük genellikle edattır.

Bağlaç olan ki ayrı yazılır ve cümleleri bağlar: Öyle yorgundu ki hemen uyudu. Ek olan -ki bitişik yazılır; ilgi zamiri olarak bir ismin yerini tutar (benimki) veya sıfat türetir (masadaki kitap). Bitişik -ki sözcüğe ünlü uyumuna girmeden eklenir, bağlaç ki ise cümleden atılınca anlam çoğunlukla bozulmaz.

Sıfat tamlamasında nitelenen isim düştüğünde sıfat, ismin yerine geçerek adlaşır: Yaşlı adam içeri girdi cümlesindeki yaşlı sözcüğü sıfat; Yaşlı, içeri girdi cümlesinde adlaşmış sıfattır. Adlaşmış sıfatlar isim gibi çekim eki alabilir: yaşlılar, gençleri.