Turkce - ~3 Soru

KPSS Sozcukte Yapi Hap Bilgiler

Kok, govde, basit-turemis-birlesik sozcuk, yapim ve cekim ekleri icin en kritik kurallar ve cozum teknikleri.

Haziran 2026 4 dk okuma 16 hap bilgi
#1

Kok

Sozcugun anlam tasiyan en kucuk birimidir. Daha fazla parcalanamaz. Isim koku ve fiil koku olmak uzere ikiye ayrilir.

Ornek: goz, el, yaz-, gel-, sev- (Bunlar koktur, daha fazla parcalanamaz)
#2

Govde

Koke yapim eki eklenmesiyle olusan yapidir. Govde, yeni bir sozcuk olusturur ve bu sozcuge tekrar ek getirilebilir.

Ornek: goz-luk (goz koku + -luk yapim eki = gozluk govdesi)
#3

Basit Sozcuk

Yapim eki almamis, sadece kokten olusan sozcuklerdir. Cekim eki almis olsa bile basit sozcuktur.

Ornek: ev, kitap, gel, yaz, evde, kitaplari (Cekim eki var ama yapim eki yok = basit)
#4

Turemis Sozcuk

Koke yapim eki eklenerek olusturulan sozcuklerdir. Yapim eki sozcugun anlamini veya turunu degistirir.

Ornek: goz-luk, yaz-ici, sev-gi, guzel-lik, kitap-ci
#5

Birlesik Sozcuk

Iki veya daha fazla sozcugun birlesmesiyle olusan sozcuklerdir. Anlam kaymasi, ses degisimi veya vurgu degisimi olabilir.

Ornek: karatahta, ayakkabi, bilgisayar, hangimsevi, gozlukcu
#6

Yapim Eki

Sozcugun anlamini veya turunu degistiren eklerdir. Isimden isim, isimden fiil, fiilden isim, fiilden fiil yapim ekleri vardir.

Ornek: -lik (goz-luk), -ci (kitap-ci), -la (su-la), -dir (bil-dir)

10 Hap Bilgi Daha

Sozcukte yapi konusunun tum hap bilgilerine erismek icin ucretsiz kayit ol.

Ucretsiz Kayit Ol
#7

Cekim Eki

Sozcugun anlamini degistirmeden cumle icindeki gorevini belirleyen eklerdir. Hal ekleri, iyelik ekleri, kip ekleri, kisi ekleri cekim ekidir.

Ornek: -i (kitab-i), -de (ev-de), -ler (cocuk-lar), -di (gel-di)
#8

Yapim-Cekim Eki Sirasi

Turkce'de once yapim eki, sonra cekim eki gelir. Bu sira asla degismez. Kok + Yapim Eki + Cekim Eki seklindedir.

Ornek: goz-luk-cu-ler-den (kok + yapim + yapim + cekim + cekim)
#9

Isimden Isim Yapim Ekleri

Isim kokune eklenerek yeni isim tureten eklerdir: -lik, -ci, -li, -siz, -daş, -ce, -cik, -sal.

Ornek: kitap-lik, yol-cu, ev-li, para-siz, vatan-das, Turk-ce, cocuk-cuk
#10

Isimden Fiil Yapim Ekleri

Isim kokune eklenerek fiil tureten eklerdir: -la, -lan, -las, -al, -l, -a, -da, -at, -ik, -sa.

Ornek: su-la, ev-len, guzel-les, az-al, bos-a, goz-le
#11

Fiilden Isim Yapim Ekleri

Fiil kokune eklenerek isim tureten eklerdir: -gi, -im, -ik, -inti, -ma, -mak, -an, -ici, -it, -ak.

Ornek: sev-gi, ol-um, ac-ik, siz-inti, yaz-ma, gel-mek, ak-an, yaz-ici
#12

Fiilden Fiil Yapim Ekleri

Fiil kokune eklenerek yeni fiil tureten eklerdir. Cati ekleri bu gruba girer: -il, -in, -is, -tir, -dir.

Ornek: yaz-il (edilgen), sev-in (donuslu), gorus (istek), bil-dir (ettirgen)
#13

Birlesik Sozcuk Turleri

1) Anlam kaymasi: hangimsevi, sulukiraz. 2) Ses degisimi: kahvalti, pazartesi. 3) Her ikisi: cumartesi. Bunlar bitisik yazilir.

#14

Kok Bulma Teknigi

Sozcugu sondan basa dogru inceleyin. Once cekim eklerini, sonra yapim eklerini ayirin. Geriye kalan anlam tasiyan en kucuk birim koktur.

Ornek: gozlukculerimizden -> gozlukcu-ler-imiz-den -> goz-luk-cu -> kok: goz
#15

Ek Fiil

Isim soylu sozcuklere eklenerek onlari yuklem yapan eklerdir: -dir, -mis, -di, -se. Ek fiilin ekledigi sozcuk cumlenin yuklemi olur.

Ornek: guzel-dir, hastaymis, evdeydi, ogrenciyse
#16

Kok-Govde Karistirma Hatasi

Dikkat: Bazi sozcuklerin koku sandığımız kisim aslinda govde olabilir. "Gozlukcu" sozcugunde "gozluk" govde, "goz" koktur. Parcalama sonuna kadar yapilmalidir.

Ilgili Konular

📚
Sozcuk Turleri
20 hap bilgi
🔊
Ses Bilgisi
18 hap bilgi
✍
Yazim Kurallari
20 hap bilgi

Sikca Sorulan Sorular

Yapim eki sozcugun anlamini veya turunu degistirir, yeni sozcuk turetir. Cekim eki ise sozcugun anlamini degistirmez, sadece cumle icindeki gorevini belirler. Yapim eki once, cekim eki sonra gelir.

Kok, sozcugun anlam tasiyan en kucuk birimidir, daha fazla parcalanamaz. Govde ise koke yapim eki eklenerek olusturulmus yapidir. Ornegin "goz" kok, "gozluk" govdedir.

Birlesik sozcukler iki veya daha fazla sozcugun birlesmesiyle olusur. Anlam kaymasi veya ses degisimi varsa bitisik yazilir: karatahta, acıkgoz. Her iki sozcuk de gercek anlamini koruyorsa ayri yazilir: masa ortusu.

10 hap bilgi daha var

Ucretsiz Kayit Ol

Tum Hap Bilgilere Eris

Ucretsiz kayit ol, sozcukte yapi dahil tum Turkce konularinin hap bilgilerine hemen eris.

Ucretsiz Kayit Ol Diger Turkce Konulari